Waarom de vulkaanuitbarsting op IJsland zo opwindend is


IJslanders speelden een potje volleybal terwijl er achter hen lava uit de grond stroomde.

Waarom zo zorgeloos? De nieuwe IJslandse uitbarsting is relatief klein en niet bedreigend voor een vulkaanuitbarsting. En dankzij een goed geplaatste webcam is het een fascinerende natuurlijke gebeurtenis die je vrij online kunt streamen terwijl de lava uit de grond sijpelt.

“Voor het grootste deel is het relatief tam,” legt Jess Phoenix uit, vulkanoloog en directeur van de milieuonderzoeksorganisatie Blueprint Earth.

Toch is zelfs een tamme gebeurtenis waarbij lava uit de grond stroomt een wonderlijk natuurspektakel, vooral de levendige rood-oranje gloed ‘s nachts. “Vulkanen zijn glorieuzer dan het beste vuurwerk op Fourth of July,” zei Phoenix.

“YESSS!!, uitbarsting !!!”

De uitbarsting begon op 19 maart toen een nieuwe spleet van 500 tot 700 meter lang zich opende in een vallei op het schiereiland Reykjanes. Het gebeurde in een gebied dat Geldingadalir wordt genoemd in de buurt van de vulkaan Fagradalsfjall. Daar stroomde gesmolten gesteente omhoog door de aardkorst. Voor de IJslanders was het opwindend, omdat deze zuidwestelijke regio in zo’n 800 jaar geen uitbarsting had gekend. Bovendien bedreigde de lava geen gemeenschappen. “YESSS !! , uitbarsting !!!,” schreef de IJslandse muzikant Björk op Instagram. “wij in ijsland zijn zooo opgewonden !!! we hebben het nog steeds !!! gevoel van opluchting als de natuur zich uit !!!”

LEES OOK: 25 natuurfoto’s die de natuur op zijn mooist, raarst en wreedst tonen

Pahoehoe lava

Een uitbarsting zelf in IJsland is niet uniek. Het hele eiland bestaat uit verschillende soorten vulkanisch gesteente. IJsland is gevormd door erupties, en nieuwe aarde, in de vorm van gesmolten gesteente, dat uit te grond blijft vloeien. Het vormde op een gegeven moment een hoge kegel van lava (een spattenkegel genoemd). Het eiland ligt waar twee van de grote aardplaten (de Noord-Amerikaanse en de Euraziatische) in de Atlantische Oceaan samenkomen, de zogenoemde Mid-Atlantische Rug. De platen bewegen uit elkaar, en onder IJsland stijgt een pluim van gesmolten gesteente op uit deze geologisch dynamische zone – en komt soms tot uitbarsting aan de oppervlakte.

Toekijken hoe de pahoehoe lava uitvloeit (van een redelijk veilige afstand) is fascinerend, en zeker een deel van de aantrekkingskracht.

“Als ik aan de rand van een pahoehoe-stroom sta, vind ik het altijd boeiend om talloze foto’s en video’s te maken van de vorming van touwachtige pahoehoe,” zegt Stanley Mertzman, een vulkanoloog aan het Franklin and Marshall College. “Dat verveelt nooit, omdat je denkt dat de volgende foto of video beter en dynamischer zal zijn dan de vorige.”

In de buurt van de uitbarsting, gaat het niet alleen om het zien van de lava. Het gaat ook om het luisteren. Als de lava afkoelt, vormt zich een natuurlijk glas aan het oppervlak van de stroom. Het schilfert af als de lava afkoelt. “Je kunt het rinkelen van de glassplinters horen,’ zegt Mertzman. En een beetje motregen of regen kan ook op de lava knetteren. “Het sisgeluid kan heel sprekend zijn,” zei hij.

People taking in the volcanic glory.

Mensen nemen de vulkanische glorie in zich op

Image: Marco Di Marco / AP / Shutterstock

Wat er daarna komt, is onbekend. De uitbarsting kan nog maanden of langer lava blijven spuiten. Of ze kan nu stoppen. “Er is geen goed idee van wat er nu gaat gebeuren,” zei Phoenix, maar vulkanologen zijn waakzaam met het nemen van monsters van de lava en de lucht om aanwijzingen te verzamelen over wat de uitbarsting in petto heeft. In theorie zou de nieuwe uitbarsting door kunnen gaan en uiteindelijk uitgroeien tot een grote vulkaan, in de loop van millennia. Of niet.

Voorlopig gaat de vulkanische sensatie door

In een time-lapse van de uitbarsting op een avond, lijkt de activiteit wat af te nemen, voordat het weer op gang komt. “Het lijkt erop dat de uitstroomsnelheid van de lava toeneemt, alsof de goden de kraan wijder openzetten,” zei Mertzman. “Best cool.”

LEES OOK: ‘Game of Thrones’-acteur Hafthór Björnsson breekt wereldrecord deadlifting



Comments (0)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *